Thứ 4, 01-10-2014 - 03:08

Nghiên cứu trao đổi

Góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả bồi dưỡng lối sống xã hội chủ nghĩa cho học viên quân đội Góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả bồi dưỡng lối sống xã hội chủ nghĩa cho học viên quân đội

Những năm qua, nhiệm vụ giáo dục đào tạo ở các nhà trường trong quân đội ta đã đạt được nhiều kết quả rất khích lệ. Tuy nhiên, trước yêu cầu, nhiệm vụ xây dựng quân đội trong thời kỳ mới đòi hỏi mỗi nhà trường trong quân đội cần tiếp tục đẩy mạnh nâng cao chất lượng, hiệu quả giáo dục toàn diện, trong đó có nội dung bồi dưỡng lối sống xã hội chủ nghĩa cho học viên, nhằm góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ quân đội vừa có đức, vừa có tài, vừa “hồng” và vừa “chuyên”.

 

Để góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả bồi dưỡng lối sống xã hội chủ nghĩa cho học viên, chúng tôi xin đề cập một số vấn đề sau:

Trước hết, cần lựa chọn những nội dung bồi dưỡng lối sống xã hội chủ nghĩa có tính phổ quát làm cơ sở đưa vào kế hoạch, chương trình giáo dục đào tạo của nhà trường. Trong các thành tố của lối sống xã hội chủ nghĩa, theo chúng tôi cần tập trung giáo dục, bồi dưỡng cho học viên ba nội dung cơ bản  là: Thế giới quan Mác - Lênin, chính trị - tư tưởng và thẩm mỹ.

 Thế giới quan Mác - Lênin là yếu tố giữ vai trò chủ đạo, định hướng lối sống xã hội chủ nghĩa của người quân nhân cách mạng. Bồi dưỡng thế giới quan Mác - Lênin nhằm mục đích hình thành ở người học viên mục tiêu, lý tưởng, niềm tin, lẽ sống, động cơ, sự sẵn sàng nhận và hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao. Cho nên trong chương trình giáo dục đào tạo của nhà trường cần coi trọng nội dung bồi dưỡng về thế giới quan, trong đó chủ yếu là thế giới quan duy vật biện chứng của chủ nghĩa Mác - Lênin.

Hiện nay, quá trình đổi mới giáo dục, bồi dưỡng lối sống xã hội chủ nghĩa trong các nhà trường của quân đội ta dựa trên cơ sở nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, lấy chất lượng giáo dục chính trị - tư tưởng làm nền tảng. Vì vậy, nội dung giáo dục về chính trị - tư tưởng của từng trường đại học quân sự phải hướng trọng tâm giáo dục chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm, đường lối của Đảng; giáo dục tinh thần yêu nước gắn với yêu chủ nghĩa xã hội; giáo dục nhiệm vụ cách mạng của Đảng ta, nhiệm vụ của quân đội trong thời kỳ mới... Đó là những vấn đề cơ bản nhằm hun đúc cho người học viên phẩm chất chính trị luôn tuyệt đối trung thành với Đảng, với Tổ quốc và nhân dân, ra sức phấn đấu thực hiện mục tiêu lý tưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; có lối sống trong sáng, lành mạnh, luôn đặt lợi ích của Đảng, của dân tộc và của tập thể lên trên lợi ích cá nhân.

Giáo dục, bồi dưỡng thế giới quan Mác - Lênin và chính trị - tư tưởng phải gắn chặt chẽ với giáo dục về thẩm mỹ. Bởi vì trong quá trình học tập và tham gia các hoạt động ngoại khóa nhằm rèn luyện bản lĩnh và chuyên môn nghiệp vụ cho học viên, đặc biệt trong môi trường hoạt động văn hóa nghệ thuật và hoạt động văn hóa cơ sở trong quân đội, mỗi người học viên luôn có sự năng động sáng tạo nhất định và hướng theo quy luật của cái đẹp. Vì vậy,  giáo dục, bồi dưỡng về thẩm mỹ nhằm xây dựng cho học viên có lý tưởng thẩm mỹ, nhu cầu thẩm mỹ để vững tin phấn đấu đạt tới mục đích, lý tưởng cao đẹp; đồng thời, bồi dưỡng cho họ có sự nhạy cảm thẩm mỹ trong phân biệt cái tốt, cái xấu, đúng sai, qua đó xác định rõ thái độ đấu tranh bài trừ những đòi hỏi thiếu tính thẩm mỹ và độc hại. Nội dung giáo dục, bồi dưỡng về thẩm mỹ phải coi trọng giáo dục truyền thống cách mạng của Đảng, của quân đội và đặc biệt truyền thống yêu nước của dân tộc, vì đó là những “giá trị đạo đức, văn hóa, thẩm mỹ cao đẹp nhất của dân tộc ta”[1], từ đó làm cơ sở bồi dưỡng lòng tự hào, tự tôn dân tộc, ý thức xây dựng và bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa cho học viên.

Trong xây dựng chương trình, kế hoạch giáo dục, bồi dưỡng lối sống xã hội chủ nghĩa cho học viên cần đảm bảo sự thống nhất chặt chẽ, đồng bộ giữa đổi mới nội dung với đổi mới hình thức, phương pháp và phương tiện giáo dục; phát huy sức mạnh tổng hợp của giáo dục chính trị - tư tưởng với công tác tổ chức, hành chính quân sự và các yếu tố khác để tác động tích cực vào quá trình nâng cao đạo đức, lối sống cho học viên. Thực hiện tốt phương châm lý luận liên hệ với thực tiễn, tăng cường sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà trường, tập thể học viên với gia đình và những đơn vị, địa phương nơi học viên học tập và rèn luyện ngoại khóa; chú trọng phát huy tính tích cực, tự giáo dục, tự bồi dưỡng, rèn luyện về đạo đức, lối sống của mỗi học viên; vận dụng phương pháp nêu gương vào quá trình giáo dục đạo đức, lối sống và kiên quyết đấu tranh với những biểu hiện tiêu cực, lạc hậu trong lối sống, sinh hoạt của học viên. Đối với các chủ thể giáo dục của nhà trường phải thực sự là tấm gương sáng về mọi mặt để tăng sức cảm hóa, thuyết phục đội ngũ học viên ra sức phấn đấu học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh.

Hiện nay, đội ngũ cán bộ, nhân viên đảm nhiệm các nhiệm vụ lĩnh vực hoạt động văn hóa tinh thần ở các đơn vị trong toàn quân đã qua đào tạo, bồi dưỡng tại Trường Đại học Văn hóa nghệ thuật Quân đội ngày càng tăng. Những lực lượng đó đã đóng góp quan trọng vào nâng cao đời sống tinh thần của bộ đội ở các đơn vị, góp phần xây dựng quân đội ta vững mạnh về chính trị. Với xu thế xã hội hóa học tập và với vị thế của một nhà trường quân đội, nên trong những năm học qua số lượng bạn trẻ ngoài quân đội có năng khiếu văn hóa nghệ thuật có nguyện vọng được học tập và rèn luyện trong môi trường sư phạm nghiêm túc của Nhà trường cũng tăng lên. Do đó, quá trình truyền thụ nội dung về lối sống xã hội chủ nghĩa của các chủ thể giáo dục cần hết sức chú ý đến những đặc trưng riêng từng đối tượng, để đảm bảo sự lĩnh hội các chuẩn mực giá trị của lối sống xã hội chủ nghĩa đối với học viên đạt được hiệu quả cao nhất.

Như vậy, giáo dục, bồi dưỡng lối sống xã hội chủ nghĩa cho học viên của các nhà trường quân sự nói chung, trong đó có Trường Đại học Văn hóa nghệ thuật Quân đội, là một bộ phận trong chiến lược xây dựng con người mới của Đảng và Nhà nước trong quân đội ta. Vì vậy, đòi hỏi các cấp lãnh đạo, chỉ huy ở các đơn vị phối hợp chặt chẽ với Nhà trường từ khâu tuyển chọn nguồn đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ, nhân viên làm công tác văn hóa tinh thần có đủ phẩm chất “tài” và “đức”, trong đó lấy “đức” làm gốc. Đồng thời, Nhà trường cần  tích cực nghiên cứu không ngừng đổi mới nội dung, phương pháp giáo dục, bồi dưỡng lối sống xã hội chủ nghĩa cho các đối tượng học viên với phương châm: Lấy học viên làm đối tượng trung tâm, phát huy tính tích cực, tự bồi dưỡng, tự rèn luyện về đạo đức, lối sống của người học là chủ yếu, kết hợp với phát huy sức mạnh các tổ chức, đoàn thể và sự gương mẫu về đạo đức, lối sống của các chủ thể làm nhiệm vụ giáo dục đào tạo của nhà trường. Đẩy mạnh phong trào thi đua xây dựng nhà trường trở thành điểm sáng văn hóa, có môi trường sư phạm lành mạnh, góp phần ngày càng nâng cao vị thế của Trường Đại học Văn hóa nghệ thuật Quân đội tiên tiến, mẫu mực.

ĐỨC THẮNG



[1]Đảng Cộng sản Việt Nam,Văn kiện Hội nghị lần thứ năm Ban Chấp hành Trung ương, khóa VIII, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 1998, tr.15.